بررسی شکاف نگرش–رفتار در مصرف پایدار بر اساس نتایج مدل‌یابی معادلات ساختاری (PLS-SEM) در میان مصرف‌کنندگان ایران

نوع مقاله : برگرفته از پایان نامه و رساله

نویسندگان

1 1. دانشجوی دکتری ، گروه مدیریت بازرگانی دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

2 2. استاد، گروه مدیریت بازرگانی دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

3 3. استاد، گروه مدیریت بازرگانی دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

10.22034/cbsj.2026.145236.2923

چکیده

هدف این پژوهش بررسی شکاف نگرش–رفتار در مصرف پایدار در میان مصرف‌کنندگان ایران و تبیین این مسئله است که چرا نگرش‌های مثبت نسبت به پایداری همواره به رفتارهای پایدار منجر نمی‌شود. داده‌ها از ۳۹۲ مصرف‌کننده گردآوری و با استفاده از مدل‌یابی معادلات ساختاری مبتنی بر حداقل مربعات جزئی (PLS-SEM) تحلیل شد. یافته‌ها نشان داد آگاهی زیست‌محیطی و ارزش‌های اجتماعیِ مسئولیت‌پذیر اثر مثبت و معناداری بر رفتار مصرف پایدار دارند. در مقابل، نگرانی برای آینده با وجود معناداری، اثر منفی بر رفتار مصرف پایدار نشان داد که می‌تواند بیانگر تبدیل دغدغه به انفعال در نبود شرایط تسهیل‌گر باشد. همچنین مشخص شد رفتار مصرف پایدار عمدتاً به بهینه‌سازی مصرف منابع و تا حدی به انتخاب محصولات سبز منجر می‌شود. در سطح تحقق انتخاب محصولات سبز، وضعیت اقتصادی خانوار و دسترسی به گزینه‌های پایدار نقش معناداری داشته‌اند، در حالی‌که اثر قیمت محصولات سبز معنادار گزارش نشد. نتایج بیانگر آن است که کاهش شکاف نگرش–رفتار در ایران مستلزم ترکیب مداخلات آگاهی‌بخش و هنجاری با سیاست‌های تسهیل‌گرِ دسترسی و توان خرید است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Examining the Attitude–Behavior Gap in Sustainable Consumption Based on the Results of Structural Equation Modeling (PLS-SEM) Among Iranian Consumers

نویسندگان [English]

  • maryam behzadi 1
  • karim hamdi 2
  • hossein Vazifehdust 3
1 1. Ph.D. candidate of Business Management - Marketing Management, Faculty of Management and Economics, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran
2 2. Karim Hamdi, Professor, , Faculty of Management and Economics, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran
3 3. Hossein Vazifehdust, Professor, , Faculty of Management and Economics, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran
چکیده [English]

This study examines the attitude–behavior gap in sustainable consumption among Iranian consumers and explains why favorable sustainability attitudes do not consistently translate into sustainable actions. Data were collected from 392 consumers and analyzed using partial least squares structural equation modeling (PLS-SEM). The results indicate that environmental awareness and responsible social values positively and significantly predict sustainable consumption behavior. In contrast, future concern shows a significant negative association with sustainable consumption, suggesting that concern may translate into inaction when enabling conditions are lacking. Sustainable consumption behavior is found to be more strongly reflected in resource optimization and, to a lesser extent, in green product choice. Regarding the enactment of green choices, household economic status and access to sustainable options demonstrate significant effects, whereas green product price is not found to be significant. Overall, narrowing the attitude–behavior gap in Iran requires combining awareness- and value-oriented interventions with structural measures that improve affordability and access.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sustainable consumption
  • Attitude–behavior gap
  • Structural equation modeling
  • Green products
  • Iran
مطالعات رفتار مصرف‌کننده
دوره 13، شماره 2
شهریور 1405

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار